Artikutza

Jarduerak

Artikutza bisitatzeko modua aukeratu dezakete herritarrek: haien kabuz ala bisita gidatuetakoren baten bidez (programatuak zein hitzartuak).

Bisitak gidatuak

Donostiako Udalak eskaintzen duen Artikutza Natura programa barruan daude bisitaldi horiek. Udalak enpresa bat kontratatu du, gidari lanak egiteko.

Abisua

Bisitaldi gidatua egin nahi izanez gero, erreserba egin beharra dago bisita egunaren aurreko ostirala baino lehen, bisita programatu bakoitzaren deskribapenean aurkitzen den izen-emate online formularioren bitartez edo beste bide hauen bitartez:
artikutzanatura@donostia.eus edo telefonoz 679 613 016 (astelehenetik ostegunera, 11:00tik 16:00ra)

Bisita gidatu programatuak

Urte osoan zehar antolatzen dira bisita gidatuak, baina eguraldiaren araberako azken uneko aldaketak gerta daitezke. Hemen agertzen den programazioa hilean behin eguneratzen da.

Tarifak

  • 6-16 urte bitartekoak: 2,09€ pertsonako.
  • 16 urtetik gorakoak: 3,14€ pertsonako.

Bertan ordaintzen da, eskudirutan.

Programazioa

1. Enobieta presa

  • Data: abenduak 6, larunbata
  • Hizkuntza: elebitan

Azalpenak:

1950eko hamarkadan eraikitako presa hau zerbitzutik kanpo jarri da eta laster desegingo da. Zergatik eraiki zen? Zein da bere egungo egoera? Zergatik desegingo da? Bisita honetan argituko ditugu zalantza horiek guztiak, eta, gainera, haien erraiak ezagutzeko aukera izango dugu.

Hura zeharkatzen duten galerietan sartuko gara, eta makina-gela zaharra ikusiko dugu. Galeria horietan hainbat saguzar espeziek babeslekua aurkitzen dute, eta kontuan hartu beharko dira presaren eraisteko lanak egiten direnean. 

2. Gaueko irteera: Geminiden ozar-izarra 

  • Data: abenduak 13, larunbata
  • Hizkuntza: elebitan 
  • Luzera: 6 km inguru
  • Desnibela: 200 m
  • Zailtasuna: erraza

Azalpenak:

Ilunabarra baino lehentxeago abiatuko gara Eskasetik, errepidean gora, Bianditzeko leporantz. Lepora iritsita, errepidea utzi eta  larre zabalak zeharkatuz gora egingo dugu Bianditzeko tontorreraino. Ilunabarrean tontorrera iritsita, Kantauri itsasoko kostaldea ikusiko dugu alde batera eta Pirinioak bestera. Handik eguzki-etzatea ikusiko dugu. Mokadutxo bat jan eta ilundu eta gero, eguraldia lagun,  Geminiden ozar-izarra ikusteko aukera izango dugu. Meteoroen euri bat da eta abenduaren 13tik 14rako gauean izango du momenturik ikusgarriena. Azkenik, igo garen tokitik jaitsiko gara irteera punturaino.

Oharrak: 

  • Mendian gauez ibiltzeko norberak bere linterna eraman beharko du.
  • Jateko zerbait eramatea komeni da eta negurako jantziak.
  • Arratsaldeko 17:00etan Artikutzako sarreran elkartuko gara, Eskaseko atezaindegiko aparkalekuan. 21:00ak aldera amaituko dugu.

Deskargatu mapa hemen.

3. Eskas, Elutsa eta Erroiarri

  • Data: abenduak 21, igandea
  • Hizkuntza: elebitan 
  • Luzera: 9 km inguru
  • Desnibela: 400 m
  • Zailtasuna: ertaina

Azalpenak:​​​​​

Eskasetik abiatzen den ibilbide zirkular honek balizatutako bi bide elkartzen ditu. Eskasetik hasita Napar bidetik abiatuko gara, Burnaiztegiko leporaino. Hemendik Bidango zabalera iritsiko gara eta bertan harrespilak eta historiaurreko zenbait aztarna ikusteko aukera izango dugu. Elutsako leporaino hurbilduko gara hamaiketakoa hartzera, tokiak eskaintzen duen Artikutzako basoaren ikuspegiaz gozatzen dugun bitartean.

Eskasera itzultzeko beheranzko bidea hartuko dugu, Elizmendiko bide nagusiarekin topatu arte. Bide honek Erroiarriko ur-jauzia ikusteko parada eskainiko digu, izen bereko erreka ederrarekin batera. Egurrezko bi zubitxo zeharkatu ondoren, gora egingo dugu eta berehala errepidera aterako gara.

Deskargatu mapa hemen.

Ohar orokorrak

  • Irteerak 9:00etan hasiko dira.
  • Ibilbidearen arabera, Eskaseko parkinga edo Artikutzako auzoa izango dira elkarguneak.
  • Nahiz eta ibilbideek zailtasun teknikorik ez izan, komenigarria da mendirako zapata egokiak eta hotzerako arropa eramatea, eta horrez gain jateko zerbait ere bai.

Aholkuak:

  1. Ibilbide hauek ez daude gaitasun fisikoak hobetzeko prestatuak, naturak Artikutzan eskaintzen dizkigun aberastasunez jabetzeko baizik.
  2. Geldialdiak egingo dira ibilbidean zehar, ingurunea ezagutu, usaindu, ukitu, entzun eta paisaiaz gozatzeko, besteak beste; hamaiketakoa egiteko geldialdi teknikoa ahaztu gabe, noski!
  3. Ibilbide guztietarako mendiko botak eramatea gomendagarria da.    
  4. Zira edo txamarra eramatea aholkatzen dizuegu, mendian eguraldi aldaketak maiz gertatzen baitira. Eguraldi txarra dagoen kasuetarako, aldatzeko arropa eramatea ere gomendatzen da.
  5. Jateko eta edateko zerbait eramatea komenigarria da, auzoan kafe eta freskagarri makina besterik ez dago eta.
  6. Sortutako ZABOR GUZTIA biltzea eskatzen dizuegu mesedez, (fruta hondakinak eta azalak barne)
  7. Mendi bideak izan arren, ez dute zailtasun handirik, osasun arazorik ez badago behintzat. Aukeratu baino lehen begiratu ibilaldien deskribapen orrian luzera eta desnibela.
  8. Makilak edo bastoiak lagungarriak dira maldetan.

Neurrira antolaturiko bisitaldiak

Artikutza gida batez bisitatzea kontratatu dezakete 8 eta 25 lagun bitarteko taldeek.

Ibilaldiak Artikutzako historia, ezaugarriak eta natura bikaina ezagutzeko interesa duten taldeentzakoak dira. Familientzako bereziki diseinaturiko aukera bat dago.

Bisitak euskaraz zein gaztelaniaz egin daitezke. Hartarako, gorago aipaturiko bidea erabilita, eguna, ordua eta baldintzak zehaztu beharra dago.

Tarifak:

  • 15 pertsona arteko taldeak: 62,79€ taldeko.
  • 15. pertsonatik gora:
  • 6-16 urte bitartekoak: 2,09€ pertsonako.
  • 16 urtetik gorakoak: 3,14€ pertsonako

Bisitak autogidatuak

Segidan, labur azalduta daude Artikutza zeharkatzen duten balizadun 4 ibilbideak, etxaldeko toki nagusietatik ibiltzeko, galdu gabe.

Gainera, wikiloc kontu honetan, Artikutzako hainbat bide kontsultatu daitezke.

ESKAS – ARTIKUTZA AUZOA (Burdinide zaharreko eta Elizmendiko bidea) (PR-Na 124):

  • Luzera: 11 km.
  • Malda: 335 m.
  • Abiadura: Eskas (aparkalekua).
  • Zaitasuna: Ertaina. Mendi ibilbidea.
  • Elizmendiko bidean behera, alde hartan aspaldiko biztanleek leku hartan utzitako arrastoak ikusten dira: Eskaspeko cromlecha, ikatz plataformak, pago lepatu zaharrak, haustarri bat… Ur garbi-garbiko errekastoek zeharkatzen dute ibilbidea, eta Erroiarri ur jauzia ere ikusten da.  Artikutza auzoan atsedendu ondoren, bideari berriro ekin dakioke, Eskaserantz, burdinbide zaharraren bidetik, pagadi eta hariztien artean, ikuspegi eder-eder batez gozatzera.

URTEGIKO BIRA:

  • Luzera: 6,5 km.
  • Malda: 70 m.
  • Abiadura: Artikutza auzoa.
  • Zailtasuna: Txikia. Pista. Bizikletan edo umeekin egiteko egokia.
  • Enobietako urtegia zenaren inguruko pistari esker, era erosoan ikus daiteke Artikutza auzoaren ingurua. Presaren gainetik, urtegiak estaltzen zuen eremua ikusiko duzu, eta 65 urtetan zehar urez estalita egon den lekua naturaren indarrak nola berreskuratzen duen ikus ahal izango duzu. Bertako zuhaitzak eta exotikoak, goroldioz eta likenez beteak, ibilbide osoan zehar nahasirik, ia maldarik gabe, abiabururaino berriro helduko zara.

BURDINOLETAKO BIDEA:

  • Luzera: 10 km.
  • Malda: 410 m.
  • Abiadura: Arriurdiñeta.
  • Zailtasuna: Ertaina. Mendi ibilbidea.
  • Ibilbide hau Artikutzatik kanpo hasten da eta pista eta bideetatik barneratuz, haritz eta pago baso ederrak, bi burdinola hidraulikoen arrastoak, burdin minerala kiskaltzeko labea eta karobia erakusten ditu. Ur-emari handiena duen Arikutzako ibaiaren soinua izango duzu bidelagun ia ibilbide osoan zehar.

Ikasleentzako bisitak

ARTIKUTZAKO NATUR ESKOLA Donostiako Udalak sustatutako ingurumen hezkuntzako programa da. Programa honek bertako natura-balioen eta ondare historikoaren bidez, Artikutza ezagutzeko aukera eskaintzen die Haur Hezkuntzako, Lehen Hezkuntzako, Bigarren Hezkuntzako eta Batxilerreko ikastetxeei.

Ingurumen hezitzaileek aire librean eta naturarekin kontaktuan gidatutako jardueren bidez, egun bateko edo biko programak eskaintzen dira.

Natura 2000 Sareko gune honetan egin daitezkeen jardueren eskaintza osatzeko, Artikutzak baditu beste baliabide batzuk ere, hala nola Beko-etxeko natur gela eta aterpetxea.

Hezkuntza programa

Artikutzako Natur Eskolaren helburua da, Heziberriren curriculumari lotutako programak eskaintzea, erabat parte hartzaileak, bizipenezkoak, eta ikaslea erdigunean dutenak. Programa honen nahia ere bada ikasleak naturarekin harremanetan jartzea, naturarekiko interesa sortzea, eta natura eta kultura-ondarea behatzeko eta balioesteko tresnak eskainiz, inguruneaz gozatu eta hura errespetatzen eta zaintzen ikastea.

  • HH eta LH 1 eta 2-ko ikasleekin, natura sentitzea eta zentzumen ezberdinekin jasotzea izango da helburua, naturan murgildu eta barneratzea.
  • LH 3, 4, 5 eta 6koek Artikutza hainbat bizidunen bizileku gisa ulertu, eta basoak “kontatzen” diguna jasotzea izango dute helburu.
  • DBHko ikasleek Escape forest gisako jokoan parte hartuko dute, eta bertan, hainbat azterketa eta behaketaren bidez, hezitzaileek ibilbidean zehar planteatutako igarkizunak eta erronkak gainditu beharko dituzte. Erronka: gure basoak salbatzea eta, horrekin batera, klima-aldaketara egokitzen laguntzea, horixe baita aurrean dugun arazo nagusietako bat.
  • Batxilerreko taldeekin, metodo zientifikoan oinarritutako programa eramango da aurrera, gizakiak naturan eta paisaian duen eragina eta natur guneen kudeaketa landuz. GIHen 15. helburua lortzeko plangintza hauek duten garrantzia eta jarduteko modua ezagutzen lagunduz.

Informazio gehigarria

  • Aterpetxea
  • Prezioa:
  • Egun bateko programa: 4,19 € ikasle bakoitzeko.
  • Bi eguneko programa (ostatua eta gosaria barne): 10,98 € ikasle bakoitzeko.
  • Informazio gehiago eta izen-ematea: 690 720 264 telefonora deituz (astelehenetik ostiralera, 08:00-15:00) edo artikutzanatura@donostia.eus helbidera idatziz.

Oharrak

  • Errepidearen ezaugarriak direla eta, ezin dira 40 plaza baino gehiagoko autobusak sartu.
  • Programak gehienez ere gela bat osatzen duten taldeekin gauzatuko dira (gehienez 30 ikasle).
  • Artikutza oso eremu euritsua da, eta hiriko tenperatura baino freskoagoak ditu. Mendian ibiltzeko oinetako eta arropa egokiak eta euritarako aproposak eramatea gomendatzen da.
  • Artikutzan ezin da ez janaririk ez edaririk erosi (bi vending makina eta auzoko iturria izan ezik)
  • Ibilbidean zehar sortutako janari-hondakin eta hondakin guztiak bildu behar dira; beraz, poltsa edo ontzi bat eramatea gomendatzen da horiek  jasotzeko eta, ondoren, leku egokian uzteko.
  • Oinez ibiltzeko prestatutako bidexkak erabiliko ditugu, ingurunean gure eragina ahalik eta gutxiena izan dadin.