Aholkuak eta gomendioak
Eusko Jaurlaritzako Larrialdi Saileko kontsultak eta gomendioak
Intereseko informazioa
Nola saihestu suteak
-
Ez gainkargatu entxufeak. Ez konektatu hainbat gailu entxufe berera lapurren bidez, eta itzali aparatu elektrikoak erabili ondoren.
-
Ez utzi sukaldea zaindu gabe. Zaindu zartaginak eta eltzeak sutan dauden bitartean.
-
Mantendu garbi kanpaia eta tximinia. Koipea eta zikikeria metatzeak sutea eragin dezake.
-
Kontuz gasarekin. Gas instalazioak dituzten gelak ondo aireztatu. Gas usaina sumatzen baduzu, ez piztu eta ez itzali etengailurik. Aireztatu gela eta itxi gasaren giltza, arriskurik gabe egin badezakezu.
-
Mantendu material sukoiak bero iturrietatik urrun. Ez jarri arroparik, gortinarik edo bestelako objekturik berogailuen gainean edo estufetatik gertu.
-
Pospoloak edo metxeroak ez utzi haurren eskura.
-
Ez erre ohean. Ez bota hautsontzietako edukia zakarrontzira, errautsak edo zigarrokinak oraindik bero badaude.
Nola jardun sutea dagoenean
Lehenik eta behin, ez duzu larritu behar, ez duzu korrika egin behar eta ez duzu arinegi ibili behar.
Sutea zure etxean gertatu bada
-
Sua piztu berria bada, saiatu itzaltzen segurua bada soilik eta su-itzalgailu bat eskura baduzu. Ez jarri zure burua arriskuan.
-
Sua ezin baduzu segurtasunez itzali, itxi sua dagoen gelako atea, sua eta kea beste guneetara zabal ez daitezen.
-
Kea badago, makurtu eta babestu sudurra eta ahoa, irteera seguru bat bilatzen duzun bitartean.
-
Irten etxetik familia osoarekin. Itxi ateak bidean, eta etxetik ateratzean, itxi etxeko atea giltzaz itxi gabe.
-
Ez erabili igogailua. Erabili eskailerak soilik irteera bidea segurua bada.
-
Deitu 112ra eta abisatu bizilagunei, ebakuazioa atzeratu gabe.
-
Suhiltzaileak iristen direnean, eman informazio erabilgarri guztia. Giltzak badituzu eta arriskurik hartu gabe eman badiezazkiekezu, egin ezazu.
Sutea beste etxe batean edo eskailera-begian gertatu bada
Sua zure etxebizitzaren azpian badago, ez irten etxetik. Jarraitu urrats hauei:
-
Ketik babestu zaitez. Itxi ateak eta jarri eskuoihal bustiak zirrikituetan, kea sartzea saihesteko.
-
Keak eragiten badizu, urrundu. Joan beste gela batera, ahalik eta makurtuen, eta estali sudurra eta ahoa zapi busti batekin.
-
Eman zure berri. Joan sutik urrunen dagoen eta iristeko erraza den leihora edo balkoira, suhiltzaileek zu ikus zaitzaten.
-
Deitu 112ra. Azaldu zer gertatzen ari den eta non zauden.
-
Sugarrak beste etxebizitza batetik leihora iristen badira, itxi leihoak eta jaitsi pertsianak, arriskurik gabe egin badezakezu.
-
Itxaron suhiltzaileen laguntzari eta jarraitu haien jarraibideei.
Sutea gure etxebizitzaren gainean badago
-
Ireki etxeko atea eta egiaztatu eskaileran kerik dagoen.
-
Kerik ez badago: atera kalera eta itxi atea irtetean.
-
Kea badago: ez atera, eta jarraitu aurreko eremuan "sutea beste etxe batean edo eskailera-begian gertatu bada" adierazitako jarraibideei.
Nola saihestu baso-suteak
Suteak izateko arrisku handieneko garaian: ekainaren 1etik - azaroaren 1era
Nahiz eta gure ingurunean baso-suteak beste lurralde batzuetan bezain ohikoak ez izan, garrantzizkoa da jakitea zer neurri har ditzakegun guztiok sute horiek saihesteko.
Jarraitu gomendio hauek baso-suteak prebenitzeko eta haien eragina murrizteko:
Jarraitu gomendio hauek baso-suteak prebenitzeko eta haien eragina murrizteko:
Nahiz eta gure ingurunean baso-suteak beste lurralde batzuetan bezain ohikoak ez izan, garrantzizkoa da jakitea zer neurri har ditzakegun guztiok sute horiek saihesteko.
Jarraian, baso-suteen eragina mugatzeko jarraitu beharreko hainbat argibide emango ditugu:
Jarraian, baso-suteen eragina mugatzeko jarraitu beharreko hainbat argibide emango ditugu:
- Ez da komenigarria mendian sua piztea, ez galondoak edo larrea erretzeko, ezta barbakoak egiteko edo lurreko sua egiteko ere (ezta horretarako prestatutako atsedenlekuetan ere). Suteak izateko arrisku handieneko garaian, edozein txinpartak edo garrek, txikia izanda ere, ezbeharra eragin dezake. Sua egin behar bada, soilik baimendutako eremuetan eta beti kontrolpean egin beharko da.
- Lurrera ez da pospolorik, zigarro-mutxikinik, zigarrorik edo erretzen ari den objekturik bota behar, ezta paperik, plastikorik, beirarik edo sutea eragin dezakeen edozein motatako hondakinik edo erregairik ere. Hoberena: mendian ez erretzea.
- Baso-lurretan ez da motosegarik, motozerrarik, soldatzeko makina multzorik, disko-makinarik edo erradialik erabili behar.
- Etxebizitza nekazaritza- edo baso-lurretan edo horiek inguratzen duten eremuan daukatenei gomendatzen diegu ez jartzea erraz su hartzen duten espezieak (arizonikoak, nekostak, eta bar) dituzten heskaiak, eta ez eraikitzea barbakoak finkaren mugetan, edo, behintzat, barbakoa horiek ez erabiltzea haizea dabilen egunetan. Era berean, auzokoen komunitateari eskatu behar zaio autobabeserako plan bat egitea (kaleetan ur-paloak jarri, kaleak eta alboko bideak ibilgailurik eta landaredirik gabe eduki, ur-deposituak egin, eta abar). Zaborra eta inausketaren hondakinak prestatutako edukiontzi edo zabortegietan utzi behar dira, ez dira inoiz suntsitu behar etxebizitzaren ondoan pilatuta edo erreta.
- Sute-garaietan (ekainaren 1etik azaroaren 1era) mendian sartzeko komenigarria da lurra, komunikatzeko bideak eta bide alternatiboak ondo ezagutzea, eta ikuspen handiko eremuetan ibiltzeko ahalegina egitea beti. Mendi-ibiliak egin nahi badira, bereziki, adinekoekin eta haurrekin, saiatu behar da seinaleztatutako zirkuituetatik ez ateratzen.
- Baso-lurretan edo horietatik hurbil dauden legez kanpoko zabortegien edo isurtzeko guneen berri eman behar zaie agintari publikoei. Horien ondorioz, askotan baso-suteak izaten dira.
- Ez da saiatu behar leku guztietara autoz edo motordun ibilgailuz iristen, ihes-hodiak sastraka lehorrak ukitzen baditu, sutea eragin dezake. Baso-eremuetan autoa prestatutako aparkalekuetan aparkatu behar da, edo, behintzat, larrerik edo sastrakarik ez dagoen eremuetan.
- Kanpaldiak egin nahi izanez gero, horretarako prestatutako eremuetan egin.
- Gas edo likido sukoien bitartez beroa edo argia sortzen duten elementuak erabiltzen direnean, arriskurik sortzen ez duten lekuetan zintzilikatuko dira edo oinarri horizontal baten gainean jarriko dira; horretaz gain, landaredirik ez duen zirkulu bat utzi beharko da elementu horiek erortzen badira erabat babestuta daudela bermatzeko.
- Kanpamentutik joan behar izanez gero, neurriak hartuko dira argia edo beroa ematen duten aparatu guztiak eta edozein su itzalita uzteko.
- Sugarretik ateratzen diren sukaldeko tresnak eta erremintak hoztu egingo dira materia erregaiekin harremanetan jarri aurretik; horretarako, harrien gainean jarriko ditugu. Beti ura beharko dugu ondoan, eta gomendatzen dugu itzalgailuak edukitzea piztu daitekeen suteari aurrea hartzeko.
- Errefrakzio bidez bero-foku bat sor dezaketen botilak eta beira-zatiak lurperatu egin behar dira.
- Sute bat ikusten baduzu 112 telefono-zenbakira deitu behar duzu lehenbailehen. Deitzean adierazi behar duzu zein den biderik egokiena hara iristeko, betiere kontuan izanda sua norantz doan. Komenigarria da, gainera, tokiko larrialdi-zerbitzuen berri izatea, baita haiekin harremanetan nola jarri behar den jakitea ere.
- Sute batetik hurbil daudenek suak harrapatuko ez dituen soilune batera joateko ahalegina egin behar dute, sutearen alboetako eremuetatik eta landaredi gutxien duten eremuetatik barrena joanez saiatu behar dute handik urruntzen; autoz badoaz leihatilak itxi behar dituzte eta arriskutik kanpo dagoen eremu batera joaten saiatu behar dute. Ez da inoiz amildegi edo sakonunerantz abiatu behar ezta hegalean gora ihes egin ere sua hegaletik gora doanean. Haizearen norabidearen aurka joan behar da beti.
- Su-itzalketetan parte hartzen dutenek ez dute isolatuta lan egin behar, koordinatuta egon behar dute eta beti agintaritza eskudunaren aginduetara.
-
Sua saihestu: basoan ez piztu surik ezta barbakoarik ere, batez ere sute arriskuko garaian. Sute arriskuko garaitik kanpo, barbakoak baimendutako guneetan soilik egin.
-
Ez bota hondakinik: ez bota lurrera zigarrokinik, pospolorik, beirarik edo material sukoirik. Zaborra eta kimatze hondarrak horretarako egokitutako lekuetan utzi.
-
Saihestu jarduera arriskutsuak: ez erabili txinpartak sor ditzakeen makineriarik baso-eremuetan, eta aparkatu ibilgailuak baimendutako lekuetan edo landaredi lehorrik gabeko eremuetan.
-
Babestu zure etxea: saihestu landare sukoiak etxetik gertu, mantendu ingurua garbi eta sustatu auzoko autobabes planak.
-
Kontuz ibili mendian: sute arriskuko garaian, jarraitu seinaleztatutako bideei, ezagutu irteera-bideak eta kanpatu baimendutako guneetan soilik.
-
Kontu handiz ibili kanpatzean: mantendu bero iturriak landarediatik urrun, itzali alde egin aurretik eta ura zein su-itzalgailuak eskura eduki.
-
Abisatu arriskuez: jakinarazi legez kanpoko isuriak edo sutea eragin dezakeen edozein egoera.
-
Sua ikusten baduzu, deitu 112ra: adierazi kokapena eta bertara iristeko biderik egokiena.
-
Arriskuan bazaude, urrundu sutetik: bilatu landaredi gutxiko eremuak edo soilguneak; saihestu sakanak, eta ez ihes egin aldapan gora sua gorantz badoa. Urrundu suaren frontearen alboetatik, eta kontuan hartu haizearen norabidea.
-
Sua itzaltzen laguntzen baduzu: ez egin inoiz lan bakarrik; jarraitu larrialdi-zerbitzuen jarraibideei.
Ur jardueretako segurtasuna
Jarduera akuatikoetako segurtasunari buruzko prebentzio kanpaina honetan, donostiako itsasertzean ur kirolak egitean segurtasuna hobetzeko proiektuaren barruan kokatzen da.
Kanpaina honek, autobabeseko irizpideetatik abiatuta, ingurune akuatikoarekin lotutako jarduerak egiten dituztenen segurtasuna indartu nahi du.
Kanpaina informazio kartelek eta bideo praktikek osatzen dute.
Kanpaina honek, autobabeseko irizpideetatik abiatuta, ingurune akuatikoarekin lotutako jarduerak egiten dituztenen segurtasuna indartu nahi du.
Kanpaina informazio kartelek eta bideo praktikek osatzen dute.
